Spośród wszystkich towarzyszy dzieci największy wpływ na ich uspołecznienie wywierają przyjaciele. Na ogół kilku przyjaciół przyczynia się do tego bardziej niż jeden, wkład każdego z nich może być bowiem inny. Dziecko samotne zwykle nie jest w stanie, na skutek braku doświadczenia, osiągnąć pełnego, zadowalającego uspołecznienia. Może tego natomiast łatwiej dokonać grupa złożona z dzieci o różnych zainteresowaniach i zdolnościach. Grupa rówieśnicza, czy klasa szkolna ma znaczenie, nie tylko dla rozwoju procesów poznawczych, ale wpływa na wiele innych, istotnych spraw:
Grupa może w jakimś stopniu wpływać na zdrowie psychiczne swoich członków. Jednostki izolowane w grupie, w przeciwieństwie do akceptowanych, mają różne problemy psychologiczne wiążące się z ich zdrowiem psychicznym. W niektórych przypadkach izolowani mogą się nawet stać nieletnimi przestępcami.
Grupa przekazuje wartości, postawy, normy, itp.
Grupa może uczyć swoich członków zachowań społecznie niepożądanych, takich jak zachowania agresywne, używanie alkoholu czy narkotyków.
Grupy
April 7th, 2010Dziecko
April 7th, 2010Gdy zainteresowanie zabawą maleje na skutek zmian fizycznych, które wyczerpują energię, i ponieważ nasilają się obawy związane z tymi zmianami, dzieci pragną raczej rówieśników niż towarzyszy zabaw. Członkowie rodziny rzadko zaspokajają potrzeby towarzystwa odczuwane przez dzieci w tym wieku. Tu wystarcza zwykle jeden kolega (lub najwyżej dwóch), który może pełnić rolę zaufanego przyjaciela. Dziecko dobiera przyjaciół spośród członków swych poprzednich grup rówieśniczych albo spośród dorosłych te osoby, które potrafią je „zrozumieć” i chętnie słuchają ich zwierzeń.
Poza kontaktami z rodzicami, które często przyjmują formę buntu, młody człowiek, aby prawidłowo się rozwijać , musi kontaktować się z rówieśnikami. Dziecko wstępuje więc do różnych „klubów”, szuka przyjaźni, nie chce być odtrącone. Maria Żebrowska dokonuje nawet podziału i opisu każdej z grup (mówi o paczkach, grupach koleżeńskich, bandach i gangach). Oprócz tego przedstawia grupy formalne, które zostały stworzone sztucznie, tak aby rozwijać zainteresowania młodzieży, albo uczyć współżycia między sobą (ZHP, kluby, związki i kółka).
Dojrzewam
April 7th, 2010Kończąc charakterystykę okresu dojrzewania, należy wspomnieć o trudnościach wychowawczych. Bowiem nie wszyscy dorastają wedle oczekiwanych norm i zasad. Trudności wychowawcze rozpoczynają się od negacji woli rodziców, od braku uprzejmości wobec nich do aroganckiego zachowania, ślepego uporu opartego na zasadzie przekory. Przyjmowanie przez dziecko pewnego światopoglądu, który nie ukazuje świata w neutralnym świetle, prowadzi do zaburzeń psychiki, a nauczenie młodego człowieka nowych zasad świata musi polegać na całkowitym zanegowaniu i zburzeniu starego światopoglądu. Na początku prowadzi to do osamotnienia dziecka w świecie, które czuje się zagubione. Dlatego też zasady kulturowe powinny być przyjmowane z dużą ostrożnością przez młodzież.
Dorastanie jest tym okresem, w którym ujawniają się wszelkie nieprawidłowości w rozwoju, który ma doprowadzić młodego człowieka od stanu bycia dzieckiem i wprowadzić go w dorosłe życie. Jest to okres przemian, często nieprzewidzianych, ale prawie zawsze prowadzących do całkowitej kontroli nad własnym „ja” i własnym życiem.
Emocje
April 7th, 2010W wieku 18 lat kończy się okres dojrzewania i następuje faza młodzieńcza . W latach 60-tych badacz A. Cole wymienił dziewięć dziedzin, w których te zmiany zachodzą:
- dojrzewanie emocjonalne,
- wzrost zainteresowania płcią przeciwną,
- dojrzewanie społeczne,
- ucieczka spod kontroli domu,
- dojrzewanie intelektualne,
- wybór zawodu,
- używanie wolnego czasu,
- filozofia życia,
- identyfikacja samego siebie.
Społecznie
April 7th, 2010Uczestniczenie w życiu społecznym zależy od dojrzałości człowieka. Na tym polu młodzież się dopiero przystosowuje, wpajając sobie odpowiednie normy i wzorce.
W miarę rozwoju uczuć, powstają potrzeby ich realizacji na gruncie wyższym (np. patriotyzm, albo uczucia estetyczne, które wyrażają się w zwiększonej wrażliwości na sztukę albo na piękno). Nastroje emocjonalne mogą podlegać wpływom epoki, w jakiej żyje młody człowiek. Kilkanaście lat temu mentalność młodzieży była inna, niż teraz. Zmiany zależą od takich czynników, jak rozwój mediów, poglądów politycznych, mody, komputeryzacji, itp.
Kiedy następuje przemiana fizyczna i psychiczna dziecka, kształtuje się w nim wola, czyli świadoma działalność. We wczesnym okresie dorastania, pojawia się tzw. przekora czyli krnąbrność i nieposłuszeństwo wobec dorosłych. Dziecko próbuje wtedy dać do zrozumienia, iż to ono ma rację, nawet jeśli jest to dla niego niekorzystne. Zjawisko to trwa przez cały okres dojrzewania i nie ma dokładnej granicy. Dziecko stara się jednak kształtować swoją wolę, tak aby osiągnąć ideał upatrzonej osobowości, czy w dążeniu do np. odporności na ból, poprzez pozbawianie się określonych form przyjemności. Ten proces następuje jednak dopiero u szczytu dojrzewania, czyli w wieku 17/18 lat.